My Friend Tin Moe By Maung Swan Yi - Selection of MoeMaKa Articles

ေသြး (စစ္ကိုင္း) ● လူနည္းစု တိုင္းရင္းသားတို႔ရဲ႕ဆႏၵကို ေလးစားပါ
(မုိးမခ) ဧၿပီ ၅၊ ၂၀၁၉

Myanmar Now မွ ကူးယူသည္။


ျမန္မာႏိုင္ငံဟာ တိုင္းရင္းသား ေပါင္းစုံ မွီတင္းေနထိုင္ၾကတဲ့ ႏိုင္ငံ တခု ျဖစ္သလို ဖက္ဒရယ္ ျပည္ေထာင္စုဆီ ဦးတည္သြားေနတဲ့ ႏိုင္ငံျဖစ္ပါတယ္။ ၂၁ ရာစု ပင္လုံညီလာခံ က်င္းပႏိုင္တာ၊ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ေဆြးေႏြးပြဲေတြ က်င္းပႏိုင္တာ၊ တိုင္းရင္းသားတို႔ရဲ႕ ယဥ္ေက်းမႈပြဲေတာ္ေတြကို က်င္းပႏိုင္ခဲ့တာ ႀကိဳဆိုရမွာ ျဖစ္ေပမယ့္ အႏွစ္သာရ ျပည့္ဝတဲ့ ဖက္ဒရယ္ ျပည္ေထာင္စုကို တည္ေဆာက္ႏိုင္ဖို႔ အတြက္ေတာ့ “တန္းတူညီမွ်ေရး” ဟာ အထူးပဲ အေရးႀကီးပါတယ္။

တိုင္းရင္းသားေတြဟာ ေခတ္အဆက္ဆက္ေသာ အစိုးရေတြ လက္ထက္မွာ  ပဋိပကၡေတြေၾကာင့္ ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္မႈ ေနာက္က်ခဲ့ရပါတယ္။ တခ်ိဳ႕ေသာ တိုင္းရင္းသားေဒသေတြမွာ “ခြဲျခားဆက္ဆံ ခံရတာေတြ၊ လက္နက္ကိုင္ အဖြဲ႕ေတြရဲ႕ အႏိုင္က်င့္ ခံရတာေတြ ရွိေနခဲ့သလို ဒီေန႔ထိတိုင္လည္း ေနရပ္စြန႔္ခြာ ထြက္ေျပးေနရသူေတြ” ရွိေနတာပါ။

လူမ်ိဳးတစ္မ်ိဳးတိုင္းမွာ သူတို႔ ေလးစားရတဲ့၊ စံျပဳရတဲ့ ပုဂၢိဳလ္ေတြ ရွိေနတာ သဘာဝက်ပါတယ္။ ၁၉၄၇ ခုႏွစ္ ေဖေဖာ္ဝါရီ ၁၂ ရက္ေန႔က ရွမ္းျပည္နယ္၊ ပင္လုံၿမိဳ႕မွာ ခ်ဳပ္ဆိုႏိုင္ခဲ့တဲ့ “ပင္လုံစာခ်ဳပ္” ဟာ တိုင္းရင္းသား ေခါင္းေဆာင္ေတြနဲ႔  ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္းရဲ႕ ဦးေဆာင္မႈၾကား ယုံၾကည္မႈ တည္ေဆာက္ႏိုင္ခဲ့လို႔သာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္… ပင္လုံ ကတိကဝတ္ေတြ အတိုင္း “အမ်ိဳးသားတန္းတူညီမွ်ေရး” မရရွိေသးတာဟာလည္း တိုင္းရင္းသားေတြဘက္က အဓိက ေထာက္ျပတဲ့ အခ်က္ျဖစ္ေနတာကို ေလ့လာရပါတယ္။

အထူးသျဖင့္ေတာ့ ျပည္နယ္ေတြက ထြက္ရွိတဲ့ သယံဇာေတြကို ျပည္ေထာင္စု အစိုးရကပဲ စီမံခန႔္ခြဲခြင့္ရွိေနတာ၊ သယံဇာတ ေရာင္းခ်ရေငြကို ပြင့္လင္းျမင္သာစြာ သိခြင့္မရတာ၊ တိုင္းရင္းသားေတြရဲ႕ ဆႏၵနဲ႔ ဆန႔္က်င္တဲ့ စီမံကိန္းေတြ ရွိေနတာေတြက ထင္သာျမင္သာတဲ့ ဥပမာေတြပါ။ ကခ်င္ျပည္နယ္မွာ သဘာဝပတ္ဝန္းက်င္ ထိခိုက္ရေလာက္ေအာင္ ေက်ာက္စိမ္းေတြ တူးေဖာ္ေနေပမယ့္ ေက်ာက္စိမ္းက ရတဲ့ အက်ိဳးအျမတ္ကို ကခ်င္လူထုက ခံစားခြင့္ မရေသးပါဘူး။

ရခိုင္ျပည္နယ္ဆိုရင္လည္း ထြက္ရွိတဲ့ သဘာဝဓာတ္ေငြ႕ကေန အစိုးရအတြက္ ဘီလီယံနဲ႔ ခ်ီတဲ့ ဝင္ေငြေတြ ရေနေပမယ့္ ရခိုင္ တိုင္းရင္းသားေတြဟာ ေဒသတြင္း အလုပ္အကိုင္ ရွားပါးမႈေၾကာင့္ ျပည္ပထြက္ အလုပ္ လုပ္ကိုင္ေနရသလို ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ ဒုတိယ အဆင္းရဲဆုံး ျပည္နယ္တစ္ခု ျဖစ္ေနဆဲပါ။

“ေက်ာက္ျဖဴေရနက္ဆိပ္ကမ္း စီမံကိန္း” ကေန ေဒသခံေတြ အတြက္ အလုပ္အကိုင္ အခြင့္အလမ္း ဖန္တီးေပးႏိုင္သလား ဆိုတာလည္း ေမးခြန္းထုတ္စရာ ျဖစ္ေနပါတယ္။ ျပည္နယ္ေျမာက္ပိုင္းမွာ ျဖစ္ပြားခဲ့တဲ့ ပဋိပကၡေတြေၾကာင့္ ထိခိုက္ ခံစားေနရတဲ့  ရခိုင္တိုင္းရင္းသားေတြ အမ်ားႀကီး ရွိပါတယ္။

အခုလို အေျခအေနေတြမွာ တိုင္းရင္းသားေတြရဲ႕ သေဘာဆႏၵနဲ႔ ဆန႔္က်င္တဲ့ လုပ္ေဆာင္ခ်က္မ်ားဟာ “ေကာင္းက်ိဳးထက္ ဆိုးက်ိဳးကိုပဲ” ျဖစ္ေစမွာပါ။ ဥပမာအားျဖင့္ ယခင္က “ကရင္နီျပည္” လို႔ ေခၚခဲ့တဲ့ အခု “ကယားျပည္နယ္” ဟာ ကိုလိုနီေခတ္ တေလွ်ာက္မွာေတာင္ အဂၤလိပ္လက္ေအာက္ မက်ေရာက္ခဲ့တဲ့ သီးျခား လြတ္လပ္တဲ့ ျပည္နယ္တစ္ခုလို႔ မွတ္သားရပါတယ္။

ျမန္မာႏိုင္ငံလြတ္လပ္ေရးအတြက္ ေတာင္တန္း ျပည္မ မခြဲျခားဘဲ လြတ္လပ္ေရးရယူဖို႔ ႀကိဳးစားၾကတဲ့အခ်ိန္ထိ ကရင္နီျပည္ဟာ သီးျခား လြတ္လပ္တဲ့ျပည္နယ္အေနနဲ႔ ရွိေနခဲ့ပါတယ္။ ကရင္နီျပည္နယ္မွာ ကရင္နီ၊ ကယန္း၊ ကေယာ၊  မႏုမေနာ၊  ယင္းတလဲမ်ိဳးႏြယ္စုဝင္ေတြ ေပါင္းစည္းေနထိုင္ခဲ့ၾကပါတယ္။ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္းက ျပည္နယ္တစ္ခု ျဖစ္လာခဲ့ေပမဲ့ ကရင္နီျပည္သူေတြ ေလးစားတန္ဖိုးထားတဲ့ တိုင္းရင္းသားေခါင္းေဆာင္ေတြ ရွိခဲ့တာ အမွန္ပါ။ ဒါေၾကာင့္ ကယားျပည္နယ္မွာ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေၾကး႐ုပ္စိုက္ထူတာကို ကရင္နီလူငယ္ေတြက ကန႔္ကြက္ေနတာျဖစ္ပါတယ္။

သမိုင္းကို ျပန္ၾကည့္ရင္ ၁၉၄၇ ခုႏွစ္၊ ဖြဲ႕စည္းပုံအေျခခံ ဥပေဒမွာ “ကရင္နီနယ္” လို႔ ေဖာ္ျပခဲ့ၿပီး ၁၉၅၂ ခုႏွစ္မွာေတာ့ “ကယားျပည္နယ္” လို႔ အမည္ေျပာင္းခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။

လူနည္းစု တိုင္းရင္းသားေတြဟာ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္းကို မခ်စ္လို႔၊ အသိအမွတ္ မျပဳတာမ်ိဳး မဟုတ္ၾကေပမယ့္ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ရဲ႕ ပင္လုံကတိကဝတ္က အေရးႀကီးသလား၊ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေၾကး႐ုပ္က အေရးႀကီးသလား ဆိုၿပီး ေမးခြန္းထုတ္စရာေတြ ျဖစ္လာပါတယ္။ အတန္တန္ ကန႔္ကြက္ေနတဲ့ ၾကားက ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေၾကး႐ုပ္စိုက္ထူခဲ့လို႔ ဆႏၵထုတ္ေဖာ္ခဲ့တဲ့ ကရင္နီလူငယ္ေတြ အပါအဝင္ ကရင္နီျပည္သူေတြကို ရဲတပ္ဖြဲ႕က ေရာ္ဘာက်ည္၊ ေရာ္ဘာတုတ္ေတြနဲ႔ ပစ္ခတ္ ႐ိုက္ႏွက္ ၿဖိဳခြဲမႈဟာ ႏိုင္ငံေတာ္ရဲ႕ အထင္ကရ အေလးထားရတဲ့ ျပည္ေထာင္စုေန႔မွာ ျဖစ္ပြားခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။

ေတြ႕ဆုံညႇိႏႈိင္း အေျဖရွာရင္ ရႏိုင္ေပမယ့္… အခုလို ပစ္ခတ္႐ိုက္ႏွက္တဲ့ အထိ ျဖစ္ခဲ့တာဟာ လက္ရွိ ႏိုင္ငံေတာ္ကို ဦးေဆာင္ေနတဲ့ NLD အရပ္သား အစိုးရရဲ႕ ရပ္တည္မႈကိုပါ ေမးခြန္းထုတ္စရာ ျဖစ္လာပါေတာ့တယ္။ ကရင္နီ လူငယ္ ၂၁ ဦးခန႔္ ဒဏ္ရာရရွိခဲ့လို႔ အံ့ၾသစရာ ျဖစ္ရသလို ဒီလူငယ္ေတြဟာ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္းရဲ႕ သမိုင္းအေမွာင္ခ် ခံထားခဲ့ရတဲ့ စစ္အာဏာရွင္ အဆက္ဆက္ လက္ထက္မွာ အာဇာနည္ေန႔အခမ္းအနားကို မျဖစ္ ျဖစ္ေအာင္က်င္းပဖို႔ ႀကိဳးပမ္းခဲ့ၾကတဲ့ လူငယ္ေတြ ျဖစ္တယ္လို႔ လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ ေဒၚခင္စည္သူက ထုတ္ေဖာ္ေျပာၾကားခဲ့တာလည္း ေတြ႕ရပါတယ္။

ျပည္နယ္အစိုးရ အဖြဲ႕နဲ႔ ကရင္နီ လူငယ္ေတြ ျပည္ေထာင္စုေန႔ မြန္းလြဲပိုင္းမွာ ေတြ႕ဆုံခဲ့ၿပီး ဆႏၵထုတ္ေဖာ္ခဲ့တဲ့ လူငယ္ေတြကို တရားစြဲဆိုတာေတြ ႐ုပ္သိမ္းေပးသြားမယ္ လို႔ … ျပည္နယ္ အစိုးရဘက္ကလည္း သေဘာတူခဲ့ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ အခုလို ဆႏၵထုတ္ေဖာ္တဲ့ သူေတြကို ေရာ္ဘာက်ည္ဆန္ေတြ၊ ေရာ္ဘာတုတ္ေတြနဲ႔ ၿဖိဳခြင္းခဲ့တာဟာ ဥပေဒနဲ႔ အညီ ျဖစ္တယ္လို႔ ကယားျပည္နယ္ ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္က ေျပာဆိုခဲ့တာကေတာ့ တိုင္းရင္းသား စည္းလုံးညီၫြတ္မႈကို ဘယ္လိုမွ ဘယ္လိုမွ  အေထာက္အကူ ျပဳႏိုင္မွာ မဟုတ္ပါ။ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေၾကး႐ုပ္ကိစၥနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး မတ္လ ၂၀ ရက္ေန႔မွာ ကယားျပည္နယ္ အစိုးရ အဖြဲ႕၊ အမ်ိဳးသား ျပန္လည္သင့္ျမတ္ေရးႏွင့္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ဗဟိုဌာန၊ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ျမင္းစီးေၾကး႐ုပ္ ျဖစ္ေျမာက္ေရး ေကာ္မတီ၊ ကရင္နီျပည္လူငယ္မ်ား အင္အားစု သပိတ္ေကာ္မတီနဲ႔ ကရင္နီအမ်ိဳးသား တိုးတက္ေရးပါတီတို႔က ကိုယ္စားလွယ္ေတြ ငါးပြင့္ဆိုင္ ေတြ႕ဆုံေဆြးေႏြးခဲ့ေပမယ့္ တိက်တဲ့ သေဘာတူညီခ်က္ မရခဲ့ပါဘူး။

ကရင္နီျပည္ လူငယ္မ်ား အင္အားစု သပိတ္ေကာ္မတီက လြိဳင္ေကာ္ၿမိဳ႕ ကႏၵေဟဝန္ ပန္းၿခံအတြင္းမွာ စိုက္ထူထားတဲ့ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေၾကး႐ုပ္ ႐ုပ္တုကို ျပည္နယ္ျပင္ပ ေ႐ႊ႕ေျပာင္းေပးဖို႔ လိုလားေနတာ ျဖစ္ၿပီး အဆင္မေျပမွသာ အမ်ားနဲ႔ မသက္ဆိုင္တဲ့ ေနရာမ်ားမွာ ထားရွိဖို႔ အဆိုျပဳထားပါတယ္။

သို႔ေပမယ့္ အဲဒီ ေဆြးေႏြးပြဲမွာ အားလုံး ေက်နပ္ေလာက္တဲ့ အေျဖ မထြက္ခဲ့တာေၾကာင့္ ဧၿပီလ မကုန္ခင္မွာ ထပ္မံေတြ႕ဆုံဖို႔ပဲ သေဘာတူညီႏိုင္ခဲ့ၾကပါတယ္။

ဖက္ဒရယ္ ျပည္ေထာင္စု စနစ္ဟာ  ျပည္ေထာင္စု အဖြဲ႕ဝင္ ျပည္နယ္ေတြရဲ႕ ကိုယ္ပိုင္အုပ္ခ်ဳပ္ခြင့္ (Self-rule) နဲ႔ အဲဒီ အဖြဲ႕ဝင္ ျပည္နယ္ေတြ ပူးေပါင္းဖြဲ႕စည္းထားတဲ့ ျပည္ေထာင္စုကို စုေပါင္းအုပ္ခ်ဳပ္ခြင့္ (Share-rule) တို႔ကို ေပါင္းစပ္ထားတဲ့ စနစ္ ျဖစ္ပါတယ္။ ဖက္ဒရယ္ ျပည္ေထာင္စု အစိုးရနဲ႔ ဖက္ဒရယ္ ျပည္ေထာင္စု အဖြဲ႕ဝင္ ျပည္နယ္အစိုးရေတြၾကားမွာ ႏိုင္ငံေတာ္ရဲ႕ ဖြဲ႕စည္းပုံ အေျခခံ ဥပေဒနဲ႔ အညီ အာဏာခြဲေ၀ က်င့္သုံးမႈ (Divisions of Powers) ရွိေစရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။

ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ေဆြးေႏြးပြဲေတြ ဘယ္ေလာက္ပဲ က်င္းပေနေစကာမူ ဖက္ဒရယ္ ျပည္ေထာင္စုဆီ အမွန္တကယ္ ဦးတည္ခ်င္တယ္ ဆိုရင္ တိုင္းရင္းသားေတြ မလိုလား၊ မေထာက္ခံတာေတြကို အာဏာရွင္ဆန္ဆန္ မလုပ္ေဆာင္မိဖို႔ အထူးပဲ အေရးႀကီးပါတယ္။

ပင္လုံညီလာခံမွာလည္း ျဖစ္ေစခ်င္တဲ့ ဆႏၵေတြကို ကယားျပည္နယ္မွာ ရွိတဲ့ ဌာေနတိုင္းရင္းသား လက္နက္ကိုင္ အဖြဲ႕ေတြ ပါဝင္ ေဆြးေႏြးခြင့္ မရေသးပါဘူး။ ႏိုင္ငံေရး ေဆြးေႏြးပြဲေတြ ၿပီးဆုံးၿပီးတဲ့ အခ်ိန္မ်ိဳးမွာ ကရင္နီလူထုရဲ႕ သေဘာဆႏၵနဲ႔ ကိုက္ညီတဲ့ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေၾကး႐ုပ္ကိုပဲ ျဖစ္ျဖစ္၊ တိုင္းရင္းသား ေခါင္းေဆာင္ေတြရဲ႕ ေၾကး႐ုပ္ပဲ ျဖစ္ျဖစ္ ထားရွိဖို႔ လုပ္ေဆာင္သြားသင့္တယ္ လို႔ ေထာက္ျပၾကတဲ့ သူေတြလည္း ရွိပါတယ္။

NLD အစိုးရ အေနနဲ႔ သတိျပဳရမွာက မြန္ျပည္နယ္ ေခ်ာင္းဆုံတံတား ကိစၥမွာလည္း တိုင္းရင္းသားေတြရဲ႕ ဆႏၵနဲ႔ ဆန႔္က်င္ၿပီး ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္းတံတား လို႔ အမည္ ေပးခဲ့တဲ့ အတြက္ ၿပီးခဲ့တဲ့ ၾကားျဖတ္ေ႐ြးေကာက္ပြဲမွာ ရႈံးနိမ့္ခဲ့ရတဲ့ ကိစၥပါ။ ျပည္ေထာင္စု ဆိုတာ လူမ်ိဳးတစ္မ်ိဳးတည္းနဲ႔ ဖြဲ႕စည္းထားတာ မဟုတ္သလို အစိုးရအဖြဲ႕ ဆိုတာကလည္း လူမ်ိဳးတစ္မ်ိဳးတည္းရဲ႕ ေထာက္ခံမႈနဲ႔ ဖြဲ႕စည္းလို႔ မရဘူး ဆိုတာပါပဲ။

တိုင္းရင္းသား လူနည္းစုေတြရဲ႕ ႏွလုံးသားမွာ “ဆူး” အျဖစ္ “စူး” ဝင္ေစမယ့္ လုပ္ေဆာင္ခ်က္ေတြကို သတိရွိရွိ ေရွာင္ရွားႏိုင္မွ တန္းတူရည္တူ ရွိမႈကို ေဖာ္ေဆာင္ႏိုင္မွာပါ။ “ဖက္ဒရယ္ျပည္ေထာင္စု”၊ “ပင္လုံကတိကဝတ္”၊ “တန္းတူရည္တူ ရွိမႈ” တို႔ကို စကားလုံး သက္သက္ မဟုတ္ဘဲ လက္ေတြ႕ေဖာ္ေဆာင္ႏိုင္ဖို႔ တိုင္းရင္းသား လူနည္းစုေတြရဲ႕ ဆႏၵကို ေလးစားဖို႔ လိုအပ္ၿပီ ျဖစ္ပါေၾကာင္း။     ။

ဓာတ္ပုံအညႊန္း
ေဖေဖာ္ဝါရီလအတြင္းက လြိဳင္ေကာ္တြင္ ျပဳလုပ္သည့္ ေၾကး႐ုပ္ဆန႔္က်င္ေရး ဆႏၵျပပြဲ (ဓာတ္ပုံ – Union of Karenni State Youth – UKSY)

(ျပင္ပေဆာင္းပါးရွင္ ေသြး (စစ္ကိုင္း) သည္ လူ႔အခြင့္အေရး၊ ႏိုင္ငံေရး၊ သဘာဝပတ္ဝန္းက်င္ ထိန္းသိမ္းေရး စသည့္ အေၾကာင္းအရာမ်ား ေရးသားသည့္ ရန္ကုန္အေျခစိုက္ စာေရးဆရာမတစ္ဦး ျဖစ္သည္။)


သင့္အေၾကာင္း သင့္လုုပ္ငနး္ ေၾကာ္ျငာ သည္ေနရာမွာ ေၾကာ္ျငာႏိုုင္ပါျပီ